Ibilbideak

"Peñas Negras" Zentroan 7 ibilbide diseinatu egin dira. Ibilbide hauen helburua hauxe da: ekipamenduaren meatze inguruko natur eta historiko ondarerik baliotsuenak ezagutzera ematea.
Arau eta aholkuak:

Ibilbide bakoitzak bere gaia du eta hurrengo hauek dira:

1. ibilbidea. Meatzal guneak eta herriak

GOIBEHEA: 173 m Altuera handiena: Mendibil (562 m) Altuera txikiena: La Arboleda (389 m) Gutxi gora beherako ordutegia: 2 ordu 40 minutu Ezaugarriak: Larreineta eta La Arboleda artean dauden antzinako burdinazko harrobien goialdea. Aipagarria da paisaia, meatzal ustiaketak erabat itxuraldatu duena: luerauzketak, laku artifizialak...Herriak: Barrionuevo, Larreineta, La Arboleda. Meatzal garaiko eraikinak: funikularra, egurrezko etxeak, ospitalea, sindikatuak...

Fitxa [270 kb]

2. ibilbidea. Meatzal garraiobideak eta azpiegiturak

GOIBEHEA: 200 m Altuera handiena: "PEÑAS NEGRAS" IIZ (480 m) Altuera txikiena: Bodovallerako begiratokia (280m) Gutxi gora beherako ordutegia: 3 ordu Ezaugarriak: Eremu hau munduko burnigunerik handiena zela jo zuten. Ibilbidearen lehenengo zatiak Bodovalle ingurua darama, jardunean egon zen azken meategia (Gallarta, 1993). Triano eta Las Calizas auzoak. Bigarrenak laku ingurua zeharkatzen du, lurrazpiko urek urgaineztatzean estali ziren antzinako meategiak. Burni-ustiaketarako azpiegituren aztarnak: dekantazio putzuak, kiskaltze labeak, errestabideak, lehergailuen zuloak...

Fitxa [265 kb]

3. ibilbidea. Gure herriaren lehen urratsak

GOIBEHEA: 342 m Altuera handiena: Ganeran (822 m) Altuera txikiena: "PEÑAS NEGRAS" IIZ (480 m) Gutxi gora beherako ordutegia: 3 ordu 30 minutu Ezaugarriak: Ibilbide, "Peñas Negras" Zentrotik hurbilen geratzen diren Galdames Mendietako gailurretan zehar. Zenbait ehortze eraikuntzaren aztarnak ikus daitezke (tumuluak eta trikuharriak), bai eta eremuko landaretza ere. Ikuspegiak Ganeranetik: Ezkerraldea, Bilbo eta inguruko haranak.

Fitxa [294 kb]

4. ibilbidea. Goialdeko ustiaguneak

GOIBEHEA: 210 m Altuera handiena: Gromeran bizkarra (690 m), Ganeran eta Pico Menor mendien artean Altuera txikiena: "PEÑAS NEGRAS" IIZ (480 m) Gutxi gora beherako ordutegia: 3 ordu Ezaugarriak: Ibilbide hau Galdames Mendien ostean dagoen haranerantz doa. Meatzal ustiaguneen aztarna asko (mea-hegalak, errestabideak, galeriak). El Saúco inguruan bertan behera utzitako meatzal auzoen aztarnak. La Magdalena-Urállaga kobazulo-meategia, Galdameserantz jeisten den kararrizko magalean.

Fitxa [368 kb]

5. ibilbidea. Meatzal trenbideak

GOIBEHEA: 451 m Altuera handiena: "PEÑAS NEGRAS" IIZ (480 m) Altuera txikiena: El Regato (29m) Gutxi gora beherako ordutegia: 1 ordu 40 minutu Ezaugarriak: El Regatoko antzinako trenbidearen trazaketari jarraituz ("Luchana Mining Company", 1887). Alta Galdamesetik (El Cuadro) hurbil dauden ustiaguneetan hasten zena eta Lutxana pareko Itsasadarrean bukatzen zena. Galeriak, errestabideak, Oiola haran eta urtegiaren ezkerraldea (airezko burdinolen aztarnak). Erriberako basoko ale interesgarriak, errekan zehar.

Fitxa [320 kb]

6. ibilbidea. Interpretazio Zentroa eta inguruak

GOIBEHEA: 32 m Altuera handiena: Paisaia karstikoaren goialdea (lapiazea) (512m) Altuera txikiena: "PEÑAS NEGRAS" IIZ (480 m) Gutxi gora beherako ordutegia: 35 minutu Ezaugarriak: Oiola eta Muzkizeko haranen arteko ibilbide samur eta laburra. Paisaiaren analisi eta interpretazioa. Lurraren erabilpen desberdinak ikusi: Landaretza autoktonoa, koniferen berlandaketak, landare kolonizatzaileak, antzinako meatzal ustiaguneak, giza eta industri finkamendu handiak (Ezkerraldea). Geologiaren aldetik interesgarria: "Picuí" meategia, paisaia karstikoa.

Fitxa [268 kb]

7. ibilbidea. Peñas Negras-Pico Ventana-El Pobal

GOIBEHEA: 669 m Altuera handiena: San Juan (669 m) Altuera txikiena: Barbadun ibaia (0 m) Gutxi gora beherako ordutegia: 2 ordu 35 minutu Ezaugarriak: Hara zergatik hedatu ziren Bizkaian burdinola hidraulikoak XIII.-XVIII. mendeetan: burdin minerala ugaria eta kalitate onekoa zen, basoetan bazegoen egur ikatza egiteko nahikoa egur eta ur korronte ugari zeuden gurpil hidraulikoak mugitzeko -malgukiei eta gabiei eragiteko-. Burdinola horietan tresna ugari ekoizten ziren (armak, nekazaritzako lanabesak, burdineria, iltzeak, aingurak...). Tresna horiek atzerrira ere esportatzen ziren.

Ficha [262 kb]